กุมาริกา (ช่อมาลี)

Kuma Rika

กุมาริกา หรือ สร้อยสุมาลี (ช่อมาลี) เป็นไม้เถา ใบเรียงตรงข้ามหรือเรียงรอบข้อ 3 ใบ รูปรี รูปไข่ หรือรูปขอบขนาน มีขนหยาบตามซอกเส้นแขนงใบด้านล่างคล้ายตุ่มใบ ช่อดอกแบบช่อกระจุกสั้น ๆ แยกแขนง ออกที่ปลายกิ่งหรือกิ่ง ยาวได้ถึง 15 ซม. ใบประดับขนาดเล็ก

ดอกกุมาริกา หรือ สร้อยสุมาลี หรือ ช่อมาลี กลีบเลี้ยง 5 กลีบ รูปไข่ ยาวประมาณ 1 มม. มีเกล็ดที่โคน ดอกรูปดอกเข็ม สีขาวหรืออมชมพู กลีบเรียงซ้อนทับด้านซ้ายในตาดอก หลอดกลีบดอกยาวประมาณ 2 มม. มี 5 กลีบ รูปรี เบี้ยวเล็กน้อย ยาว 2-4 มม. เกสรเพศผู้ 5 อัน ติดใกล้โคนหลอดกลีบดอก ก้านชูอับเรณูสั้น อับเรณูรูปเงี่ยงลูกศร ปลายเรียวแนบติดปลายเกสรเพศเมีย จานฐานดอกจัก 5 พู มี 2 คาร์เพล แนบติดกันเรียวยาวเป็นก้านเกสรเพศเมีย

ผลเป็นฝักคู่ ยาว 12-27 ซม. คอดตามเมล็ด เมล็ดจำนวนมาก เรียว ยาวประมาณ 1 ซม. ปลายมีกระจุกขน ยาวประมาณ 3 มม.

กุมาริกา หรือ สร้อยสุมาลี, ช่อมาลี พบที่จีน พม่า ภูมิภาคอินโดจีนและภูมิภาคมาเลเซีย ในไทยพบทุกภาค ขึ้นตามชายป่าหรือในป่าเบญจพรรณ ป่าดิบแล้ง และป่าดิบชื้น ความสูงถึงประมาณ 900 เมตร

สกุล Parameria Benth. มี 3 ชนิด พบในจีนและเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ ในไทยมี 2 ชนิด ชนิด Parameria polyneura Hook. f. พบทางภาคใต้ ตาดอกมีขนสั้นนุ่ม

ชื่อวิทยาศาสตร์ (ชื่อพฤกษศาสตร์)
= Parameria laevigata (Juss.) Moldenke

วงศ์ Apocynaceae

ชื่อพ้อง: Aegiphila laevigata Juss.

ชื่ออื่น: กุมาริกา (ภาคกลาง); เครือเขามวก, เครือเขามวกขาว (ภาคเหนือ); เครือซูด (สระบุรี, อุบลราชธานี); ช้างงาเดียว (ประจวบคีรีขันธ์); ตังติด (จันทบุรี); ตั่งตู้เครือ (ภาคเหนือ); เถาประหล่ำผี (ชัยนาท); มวก (ปราจีนบุรี); วันจรุก (เขมร-จันทบุรี); ส้มเย็น (สตูล); ส้มลม (ปราจีนบุรี); สร้อยมาลี (ภาคกลาง)

คำระบุชื่อสกุล มาจากภาษากรีก “para” ใกล้ และ “meris” ส่วน ตามลักษณะดอกที่ออกชิดกัน

อ้างอิงที่มา:
*ข้อมูลและภาพ: สำนักงานหอพรรณไม้
(*ภาพ: ราชันย์ ภู่มา - เขาพระวิหาร ศรีสะเกษ)
*ใช้ในการเผยแพร่ข้อมูลความรู้ เพื่อเป็นสาธารณประโยชน์ต่อส่วนรวม เพื่อสังคม เพื่อคนไทย โดยอ้างอิงแหล่งที่มา และ ไม่ใช่เพื่อการค้า

เอกสารอ้างอิง:
Middleton, D.J. (1999). Apocynaceae. In Flora of Thailand Vol. 7(1): 150-151.

We rely on cookies to provide our services. By using our services, you agree to our use of cookies.