ตีนเป็ดใต้

Tin Ped Daeng

ตีนเป็ดแดง เป็น ไม้ต้น สูงได้ถึง 60 ม. กิ่งเป็นเหลี่ยม ใบเรียงเป็นวงรอบ รูปรีหรือรูปไข่กลับ ยาว 8-20 ซม. ปลายแหลมสั้น ๆ หรือกลม เส้นแขนงใบตรง จำนวนมาก ช่อดอกแบบช่อกระจุกแยกแขนง ช่อย่อยแบบช่อซี่ร่ม ออกตามปลายกิ่ง ยาว 8.5-10.5 ซม.

ดอกตีนเป็ดแดง ก้านดอกยาว 2-3 มม. กลีบเลี้ยง 5 กลีบ รูปไข่ ยาวประมาณ 1 มม. โคนไม่มีต่อม ดอกรูปกงล้อ สีขาว มี 5 กลีบ เรียงซ้อนทับด้านซ้ายในตาดอก หลอดกลีบดอกยาวประมาณ 2 มม. กลีบรูปขอบขนาน ยาวประมาณ 4 มม. มีขนด้านในและรอบเกสรเพศผู้ เกสรเพศผู้ 5 อัน ติดประมาณกึ่งกลางหลอดกลีบ ไม่ยื่นพ้นปากหลอด จานฐานดอกรูปวงแหวน มี 2 คาร์เพล เชื่อมติดกัน มีขน ก้านเกสรเพศเมียยาวประมาณ 0.5 มม.

ผลตีนเป็ดแดง ผลออกเป็นฝักคู่ โค้งกางออก ยาว 14-35 ซม. กว้าง 2-3 ซม. เมล็ดรูปรี ยาวประมาณ 5 ซม. รวมปีกบาง ๆ

ตีนเป็ดแดง พบที่คาบสมุทรมลายู ชวา สุมาตรา และภาคใต้ตอนล่างของไทยที่สตูล ปัตตานี ยะลา และนราธิวาส ขึ้นตามป่าดิบชื้นความสูงระดับต่ำ ๆ น้ำยางทำให้ระคายเคือง เรียกว่า ยางเยลูตง เคยเป็นวัตถุดิบที่สำคัญในการผลิตหมากฝรั่ง

ชื่อวิทยาศาสตร์ (ชื่อพฤกษศาสตร์)
= Dyera costulata (Miq.) Hook. f.

วงศ์ Apocynaceae

ชื่อพ้อง: Alstonia costulata Miq.

ชื่อสามัญ Gutta percha tree

ชื่ออื่น: ตีนเป็ดแดง (ภาคใต้); เยลูตง (ปัตตานี, มาเลย์-ยะลา); ลูตง (มาเลย์-นราธิวาส)

สกุล Dyera Hook. f. มี 2 ชนิด พบในเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ อีกชนิดคือ Dyera polyphylla (Miq.) Steenis พบที่สุมาตราและบอร์เนียว ชื่อสกุลตั้งตามนักพฤกษศาสตร์ชาวบริติช William Turner Triselton-Dyer (1843-1928)

อ้างอิงที่มา:
*ข้อมูลและภาพ: สำนักงานหอพรรณไม้
(*ภาพ: มานพ ผู้พัฒน์ - แว้ง จ.นราธิวาส)
*ใช้ในการเผยแพร่ข้อมูลความรู้ เพื่อเป็นสาธารณประโยชน์ต่อส่วนรวม เพื่อสังคม เพื่อคนไทย โดยอ้างอิงแหล่งที่มา และ ไม่ใช่เพื่อการค้า

เอกสารอ้างอิง:
Middleton, D.J. (1999). Apocynaceae. In Flora of Thailand Vol. 7(1): 36-37.

We rely on cookies to provide our services. By using our services, you agree to our use of cookies.